Groningen’s urban forest destroyed under the pretense of safety (or ‘renewable’ energy)

Groningen’s Urban Forest Destroyed Under the Pretense of Safety (or ‘Renewable’ Energy)

Kristin McGee – Chair, Tree Knights Groningen

July 17, 2018

In the province of Groningen, a full-fledged attack on trees is underway. If you haven’t noticed it – you must be slightly dead inside. It began with an increase in the number of trees felled annually, to the liberalization of felling regulations, to the denuding of the nature law (you can now cut during nesting season), to the increased freedom given to the Staatsbosbeheer and other semi-private organizations (natuur monument, landschaps beheer) to ‘manage’ nature reserves at will. In many cases, these organizations are no longer even required to inventory the trees they remove from our parks or forested areas. Most recently this green attack is painfully noticeable on our streets- and in our parks where the crowns of urban trees have been raised to unseemly heights. Or even worse, trees are topped, knotted, ‘lioned tailed’ (hollowed out) and pruned in the most bizarre ways – resulting in lopsided, irregular, ill-formed crowns. In some cases, the municipality has raised the crown up to 7 meters high, and thick structural branches (up to 30 centimeters thick) are removed, making trees vulnerable for rot, infestation and disease. The city’s green department claims these measures meet national regulations required for visibility, which require tree crowns raised to 4.5 meters on streets and 2.5 meters on sidewalks, but our ‘European Tree Technicians’ now regularly extend these to 5 meters on side-walks and to 7-8 meters on streets. The crown to trunk ration gets smaller and smaller as the weeks go by.

Does this make our trees safer? Or is it rather necessary to make them ‘harvest ripe’ on a much faster time-line? In fact, the current maintenance of our trees is making them sick, compromised, unstable, and unsafe, and yes ready for felling. Even only a few years after these new aggressive pruning methods have taken over the entire nation (itself committed to these new standardized pruning methods), trees exhibit diminished growth; more dead branches hang woefully from their trunks, and gaping holes appear within canopies as a result. These trees will never live to be as old as their parents.

The reasons for the full-fledged attack on our trees are not difficult to surmise. They can be deduced from the many renewable energy plans, and from advice documents published since 2012, beginning with a very telling document entitled “Benutting Biomassa” – a proposal to the city council by the department of “beheer and verkeer,” which suggests the cities’ green workers be more ‘creative’ in their pruning methods in order to harvest more wood for biomass. After reading this document, we began investigating what impact the push towards biomass has had on the urban forest. One of developments occurred around 2017 with the new high-tech biomass oven at Kardinge, one of the five sport schools now committed to biomass in the municipality. Our visit there confirmed what we already suspected – that the municipality was currently contracting the staatsbosbeheer to organize collecting, chipping and distributing wood from throughout the city to sell for fuel in ovens such as this one. In fact, the municipality collects on average about 4000 tons of wood in one year. Our contact at Kardinge confirmed that 400 tons of the city’s yearly collected wood ‘refuse’ was used in this one facility and even here – this was still not enough to cover even half its yearly energy needs. The implications are obvious, biomass will never be a realistic source of renewable energy.

Since the climate accords in Paris, the city, and in fact the entire nation, has committed itself to moving quickly towards so-called ‘renewable’ energy sources, and biomass appears the favored choice. By 2035, Eemshaven wants to produce energy completely from biomass and preferably from local ‘sustainable’ sources (Probos). By 2050, the province aims to produce all of its energy from renewable sources, especially biomass, next to wind and sun (“Vol Ambititie – weg naar de transitie 2018”). This, despite warnings within the scientific community (KNAW, Zembla, Nature…) of wood burning’s severe consequences from increased pollution, deforestation, and health problems (asthma and bronchitis) to a devastating loss of biodiversity and wildlife. In short, this proposed solution will prove catastrophic for humans, animals and the environment. But we are already seeing the negative consequences of this push towards biomass on our streets, and in our parks and forests.

The Bomenridders receives daily mail from residents who too have witnessed the full-fledged attack on local trees. They’ve sent us pictures of mangled crowns and sun-burned trunks. They’ve written us emotional stories detailing their admiration of beloved trees once standing proudly near homes, and how such affection turned to shock and grief upon seeing trees splayed out like corpses whose limbs were instantly pulverized through powerful, war-like machines. With tears in their eyes and tremors in their voices, they’ve told us of the rage they felt for the carelessness with which 100-year-old trees were felled or ‘pruned.’ They’ve asked us why their complaints were ignored or condescended to with universal claims of “we know better” or of the alleged ‘sickness’ or ‘danger’ posed by felled trees. Or they’re told “don’t worry, a new one will be planted”.

I too have felt all of these emotions, a sign of my humanity I hope, and perhaps something biological warning me of our growing precariousness on this planet without the benefit of large, old trees, protecting us from harsh environments. Increasingly, I feel like an alien in my own city as I try to avoid looking up at those pathetic hollowed out trees left standing on our streets and in our parks. If I catch sight of one which still seems untouched by the poisoned hands of our “green workers” my heart skips a beat, but then I think, it’s only a matter of time before they get this one too – as with this new disastrous policy – it appears that no tree is safe, no tree will be left behind. No – in this time of crisis, trees are mere objects to be standardized, managed and harvested far before they reach maturity. It appears that old trees, like many thousands of other living species, are becoming a thing of the past.

Stop de vernietiging van het Groningse stadsbos onder het mom van veiligheid (en ‘groene energie’)

Roep een halt toe aan de vernietiging van het Groningse stadsbos onder het mom van veiligheid (of ‘duurzame’ energie)

Kristin McGee – Voorzitter Bomenridders Groningen

Vertaling – Wilma de Kroon

11 juni 2018

In de provincie Groningen vindt een grootschalige aanval plaats op de bomen. Als het je niet is opgevallen moet je wel blind zijn. Jaarlijks neemt het aantal gekapte bomen toe, kapregels worden versoepeld en natuurwetgeving wordt uitgekleed (je kunt nu kappen tijdens het broedseizoen). Staatsbosbeheer en andere semi-private organisaties (Natuurmonumenten, Landschapsbeheer) krijgen steeds meer de vrije hand bij het naar believen beheren van natuurreservaten. In veel gevallen zijn deze organisaties zelfs niet langer verplicht om bij te houden welke bomen ze uit onze parken en bosgebieden weghalen. In het recente verleden is deze groene aanval pijnlijk zichtbaar geworden in onze straten en parken, waar de boomkronen tot ongepaste hoogte zijn opgesnoeid. Of nog erger, bomen zijn op de meest bizarre manieren getopt, ge‘liontailed’ (uitgehold) en gesnoeid, hetgeen scheve, onregelmatige, lelijk gevormde kronen tot gevolg heeft. In sommige gevallen heeft de gemeente de kronen tot 7 meter hoog opgesnoeid en dikke takken, die de boomstructuur geven, worden verwijderd, waardoor bomen kwetsbaar worden voor plagen en ziektes. Stads(groen)beheer claimt dat deze maatregelen worden genomen volgens landelijke regels, waardoor boomkronen langs straten 4,5 m en 2,5 m langs trottoirs opgehoogd moeten worden, maar onze ‘European Tree Technicians’ breiden dit nu regelmatig uit naar 5 m langs trottoirs en 7-8 m langs straten. De kroon tot stam ratio krimpt wekelijks verder.

Maakt dit onze bomen veiliger? Of is het eerder een manier om ze sneller rijp te maken voor de kap? Het huidige onderhoud waaraan onze bomen worden onderworpen maakt ze in werkelijkheid ziek, kwetsbaar, onstabiel en onveilig en ja, rijp voor de kap. Nog maar een paar jaar nadat deze nieuwe agressieve snoeimethoden het hele land hebben veroverd, laten bomen een verminderde groei zien, er hangen meer dode takken verdrietig aan de stam en gapende gaten verschijnen in de boomkronen. Deze bomen zullen nooit zo lang leven als hun voorgangers.

De redenen voor de grootschalige aanval op onze bomen zijn niet moeilijk te raden. Ze kunnen worden afgeleid uit de vele duurzame energieplannen en uit adviesrapporten, gepubliceerd sinds 2012. Om te beginnen een onthullend adviesdocument getiteld “Benutting Biomassa” (beschikbaar op onze website) – een voorstel van de “afdeling beleid en programmering” aan de gemeenteraad, waarin de suggestie wordt gedaan dat de groenarbeiders van de stad hun snoeimethoden ‘creatiever’ moeten toepassen, zodat er meer hout voor biomassa wordt geoogst. Nadat we dit document hadden gelezen, zijn we begonnen de impact te inventariseren die de impuls aan de biomassa op het stadsbos teweeg heeft gebracht. Een van de belangrijkste gesprekken voerden we in 2017 met de technici van de nieuwe hightech biomassa-oven van sportcentrum Kardinge, een van de 5 sportcentra in de gemeente die overgestapt zijn op biomassa-energie. Zij bevestigden wat wij al vermoedden, nl. dat de gemeente momenteel een contract heeft met Staatsbosbeheer voor de organisatie van het verzamelen, versnipperen en de distributie van houtsnippers uit de stad voor de verkoop als brandstof in ovens zoals deze. De gemeente verzamelt gemiddeld ongeveer 4000 ton hout in 1 jaar (“Benutting biomassa”). Kardinge bevestigde dat ongeveer 400 ton hout ‘afval’ van wat de stad jaarlijks verzamelt in deze ene instelling wordt verbruikt en dat hiermee de jaarlijkse behoefte aan energie nog niet eens voor de helft wordt gedekt (brief van de gemeente naar BRG). De conclusie ligt voor de hand, biomassa zal nooit een realistische bron van duurzame energie kunnen zijn.

Sinds de klimaatakkoorden hebben de stad en het land zich gecommitteerd om een snelle energietransitie naar zogenaamde duurzame energiebronnen te realiseren en biomassa lijkt hierin de favoriete keuze te zijn. In het jaar 2035 wil de Eemshaven uitsluitend energie produceren uit biomassa en bij voorkeur afkomstig uit plaatselijke, ‘duurzame’ bronnen (Probos). De provincie stelt zich ten doel om in het jaar 2050 alle energie uit duurzame bronnen te halen, met name biomassa, naast wind- en zonne-energie (“Vol Ambitie – weg naar de transitie 2018”). Dit ondanks waarschuwingen uit wetenschappelijke kringen (KNAW, Zembla, Wageningen…) voor de ernstige gevolgen van houtverbranding zoals toegenomen luchtvervuiling, ontbossing, gezondheidsproblemen (astma en bronchitis) en een vreselijk verlies aan biodiversiteit en in het wild levende dieren. Om kort te gaan, deze oplossing die men zich voorstelt zal catastrofaal uitpakken voor mens, dier en milieu. Maar we zien de negatieve effecten al van het terugvallen op biomassa in onze straten, parken en bossen.

De Bomenridders ontvangen dagelijks mail van inwoners die getuige zijn geweest van de nietsontziende aanval op bomen in de stad. Ze hebben ons foto’s gestuurd van verminkte kronen, met slechts een paar overlevende taken die slap aan de kale, zonverbrande stammen hangen. Ze hebben ons emotionele verhalen geschreven over hun bewondering voor geliefde bomen die ooit trots naast hun huizen stonden en hoe deze genegenheid veranderde in schok en verdriet toen ze die bomen als lijken zagen liggen, terwijl hun ledematen met na de kap werden verpulverd door krachtige, oorlogszuchtige machines. Met tranen in hun ogen en bevende stem hebben ze ons verteld over de woede die ze voelden door de achteloosheid waarmee 100 jaar oude bomen werden gekapt of ‘gesnoeid’. Ze vroegen ons waarom hun klachten werden genegeerd of arrogant afgedaan met algemeenheden als “wij weten het beter”, of met verwijzingen naar zogenaamde ziektes, of ‘gevaarlijke’ bomen. Of er werd hun gezegd “maak je geen zorgen, er wordt een nieuwe geplant”.

Ik heb al die emoties ook gevoeld, hopelijk het bewijs voor mijn menselijkheid en misschien een biologische waarschuwing voor de groeiende kwetsbaarheid van deze planeet zonder de weldaad van grote, oude bomen, die ons beschermen tegen een vijandige omgeving. Meer en meer voel ik mij als een vreemde in mijn eigen stad, zoals ik vermijd omhoog te kijken naar die zielige ‘beheerde’ bomen die ze hebben laten staan in onze straten en parken. Wanneer ik er één ontdek die nog onaangetast lijkt door de giftige handen van onze “groenarbeiders”, slaat mijn hart een slag over, maar dan denk ik, het is slechts een kwestie van tijd, voordat ze deze ook te pakken krijgen. Het is afgesproken beleid, waarbij geen enkele boom veilig lijkt te zijn, ze laten geen boom heel. In deze crisistijd zijn bomen slechts objecten die gestandaardiseerd moeten worden, beheerst en geoogst lang voordat ze volwassen zijn. Het lijkt erop dat oude bomen, zoals vele duizenden andere levende wezens, verschijnselen uit het verleden gaan worden.

U kunt het kant-en-klaar bezwaarschrift tegen de kap van bomen op het Aa-Kerkhof downloaden via onderstaande link

Bezwaarschrift&Machtiging Aa-Kerkhof Bomenridders Groningen

Hierboven vindt u 2x de link naar een kant-en-klaar bezwaarschrift tegen de voorgenomen kap door de gemeente Groningen van 5 bomen, het verplaatsen van 1 boom en het verwijderen van 105m2 houtopstand (struiken) op het Aa-Kerkhof. U kunt het als jpeg of als Word document downloaden en printen.
Belangrijk is om op het bezwaarschrift uw argumenten te verwoorden, en te ondertekenen met uw gegevens en fysieke handtekening. In het bezwaarschrift staat tevens een machtiging aan de Stichting Bomenridders Groningen om mede namens u bezwaar in te dienen (het bezwaar van de Stichting zal zich vooral richten op het feit dat de kapplannen recht tegen het eigen groen- en erfgoedbeleid van de gemeente ingaan). Mocht u dit liever niet willen, dan kunt u die zin doorstrepen (zie toelichting hieronder waarom we adviseren om ons wél te machtigen). Omdat de Stichting Bomenridders Groningen is opgericht met het doel om natuur en bomen te beschermen in stad en provincie Groningen zijn wij als Stichting belanghebbend en worden bezwaarschriften met een machtiging aan ons daamee in principe ontvankelijk verklaard (zie de statuten op onze website

Wanneer u in de directe omgeving van het A-Kerkhof woont:
bent u in principe belanghebbend. U heeft als het goed is dan een brief gekregen van de gemeente (d.d. 19-07-’18). De bezwaarcommissie bepaalt uiteindelijk wie belanghebbend is en wie niet (dus wiens bezwaren wel of niet in behandeling worden genomen). Wij raden u aan 2 bezwaarschriften in te dienen: zowel via een eigen gemotiveerd bezwaarschrift als via het kant-en-klare bezwaarschrift van de Bomenridders, waarin u uw argumenten herhaalt, en ons tevens machtigt.

Wanneer u níet in de directe omgeving van het A-kerkhof woont adviseren we u om uw gegevens op ons kant-en-klare bezwaarschrift in te vullen, uw bezwaren op te schrijven en ons te machtigen.

Omdat voor een bezwaarschrift een fysieke, originele ondertekening vereist is kunt u het formulier helaas niet mailen, maar moet het per post naar de gemeente verstuurd worden of tijdens werkdagen afgegeven worden aan de bode tegen een ontvangstbewijs, in het Stadhuis aan de Grote Markt. Dit moet worden gedaan voor de deadline 24 augustus.
Stuur s.v.p. ook een digitale kopie naar ons mailadres of een papieren kopie naar ons secretariaat: Helper Molenstraat 16 in Groningen.

Wat evt. ook nog mogelijk is, is om een brief (dus geen bezwaarschrift) per mail op te stellen en die te sturen naar: en en, met een cc naar
U kunt op deze manier de raad, burgemeester en alle individuele raadsleden laten weten wat u van het plan vindt, en van de kapvergunning, maar u maakt dan geen officieel bezwaar tegen het kappen van de bomen.

U kunt in de loop van dit weekend alle informatie over de plannen van de gemeente en de kapvergunning vinden op onze website www.bomenriddersgroningen.

Wilt u meer informatie van ons over deze plannen van de gemeente, of ons helpen bij de actie, mail dit dan op ons mailadres: . U zult dan worden uitgenodigd voor een bijeenkomst die z.s.m. plaats zal vinden.
Bij voorbaat dank voor uw actieve inzet voor het behoud van groen en bomen in Groningen!

Medewerkers en bestuur van de Stichting Bomenridders Groningen
Stuur ons een mail bij vragen of voor hulp bij het invullen. Als u uw telefoonummer vermeldt, wordt u z.s.m. gebeld.

Statuten van de Stichting Bomenridders Groningen

Bezwaar maken tegen de kap van 5 bomen op het Aa-Kerkhof kan tot 24 augustus

De gemeente Groningen heeft zichzelf een omgevingsvergunning / kapvergunning verleend voor het kappen van 5 bomen op het Aa-kerkhof en het verplaatsen van 1 boom. De gemeente wil van deze prachtige schaduwrijke plek (een van de weinige in het centrum)  met oude bomen een conceptmatige  “verblijfsplek” maken met puntige granieten bakken met grassprieten en losse stoeltjes.  Kortom, een nieuw hitte-eiland in deze tijd van klimaatopwarming. Een duidelijk voorbeeld van het achterhaalde groenbeleid van de gemeente, waarin de ecoloog niets te zeggen heeft en de stedenbouwkundigen alles. Een groenbeleid dat achterloopt op alle andere steden in het land – waar juist wordt ingezet op vergroening in plaats van het kappen van bomen – met alle desastreuze gevolgen voor dier en mens die dat heeft. De stad Groningen wordt langzaam van een groene en prettig leefbare stad omgevormd tot een stenige verblijfsplekken-stad die uit de kokers van de stedenbouwkundigen komt.

Bezwaarschrift indienen
Er is tot 24 augustus de tijd om een bezwaarschrift tegen deze beslissing in te dienen (6 weken vanaf 17 juli ’18, de verzenddatum van de omgevingsvergunning). Zie voor de manier waarop en hoe naar een nieuwere post op deze website.

Als u dus van mening bent dat deze kap een slecht idee is, dien dan een bezwaarschrift in voor 24 augustus! Als we dit massaal doen, kan de gemeente het echt niet negeren. Die ervaring is er ook in andere steden waar massaal bezwaar werd ingediend. Dus laat uw stem aub horen!!

We gaan ook nog andere acties ondernemen. Wil je hierbij helpen (heel graag!), meld dit dan via de mail: of via een pb op onze Facebookpagina.

De verleende omgevingsvergunning Aa-Kerkhof


Artist impression van hoe de gemeente het Aa-kerkhof wil gaan inrichten. De bomen die direct tegen de gevel staan blijven gelukkig staan. De rest van de bomen wil de gemeente kappen, ook al zijn de bomen niet ziek, op 1 na (zie overzicht hieronder). Daarvoor in de plaats zouden dus deze lelijke puntige bakken met grassprietjes komen, en losse stoeltjes.
Overzicht van de leeftijd en conditie van de bomen

De groen ingekleurde bomen blijven staan; de 6 andere worden verwijderd als het plan van de gemeente doorgaat.

Als u uitgebreidere informatie over het plan van de gemeente wilt lezen:
11a. Akerkhof en flankerende maatregelen Voorlopig Ontwerp Akerkhof rv (1)

Inspraaktekst van Bomenridders over tussenstand van energietransitieplan “Vol ambitie op weg naar transitie” van Provincie Groningen

Kristin McGee, Voorzitter Bomenridders Groningen

Op 20 juni hebben we een korte toespraak gegeven voor de voorbereidende Provinciale Statenvergadering van woensdag 11 juli over de tussenstand van het energietransitieplan “Vol ambitie op weg naar transitie” en vooral met betrekking tot het onderwerp biomassa als zogenaamd “duurzame” energie.

Intensief snoeien en de geoogste houtsnippers oftewel biomassa daarvan. Haren, 2018

  • Statistieken
    • Dit transitieplan vereist een verdubbeling van de houtoogst. Van 15% biomassa (2016) naar 30% van de zogenaamde hernieuwbare energie uit biomassa in Groningen in 2035 en vervolgens naar ca. 50% biomassa van alle energie in 2050.

    • Volgens Probos leidde deze grotere vraag naar biomassa in 2013 al naar 900.000 ton hout, die geoogst werd in de Nederlandse bossen. (“Beschikbaarheid houtige biomassa…” Ecofys 2017)

    • De Nederlandse bossen kunnen slechts 8% van de energievraag leveren van de commerciele industrie (Federatie Particuliere Gronbezit: “Inleiding Biomassa”)

    • Slechts 11% van het land in Nederland is bos. Dit is het op 1-na laagste percentage bos van alle landen in Europa (Staatsbosbeheer). Groningen heeft zelfs het allerlaagste percentage bos van alle provincies in Nederland. 

    • Sinds 2013 heeft de provincie Groningen meer dan 1000 hectare bos verloren; dat is 9% van het totaal. Sinds 2009 bedraagt dat verlies zelfs 17%. (Onderzoek Wageningen: “Het Nederlandse bos als bron van CO2…”)

    • De laatste 4 jaar zijn er in de gemeente Groningen 7158 bomen gekapt waaronder veel grote volwassen bomen waarvan een aantal monumentaal (“Bladgoud” 2018)

    • Staatsbosbeheer beheert 96 hectare bos in Nederland waaruit zij 900.000 ton hout hebben geoogst in 2013. In 2020 is het doel pm 1.700.000 ton te oogsten aan zogenaamd resthout. (Federatie en staatsbosbeheer)

Het Bedumerbos, najaar 2017. Foto: Blogwachter







Wat zijn de gevolgen van het huidige energieplan van de provincie, waarin voor biomassa een belangrijke rol is weggelegd?  En dan niet alleen de gevolgen voor bomen, die massaal gekapt worden voor de biomassa-industrie, maar voor alle groene ruimten en ecosystemen waar wij en andere levende wezens van afhankelijk zijn? En wat zijn de gevolgen voor de gezondheid van de inwoners van provincie Groningen, en welke lange termijn-problemen worden gecreëerd?

De gevolgen zijn rampzalig. Waarom?

Omdat het rust op de grootschalige vernietiging van bomen en bos en hele ecosystemen

Omdat het jaarlijks miljarden subsidies nodig heeft en dat geld weggegooid geld is want die investering wordt nu in een niet-duurzame industrietak gestoken in plaats van in een duurzame, zoals wind- en zonne-energie

– Omdat boekhoudkundige trucs nodig zijn om het duurzaam te laten lijken. Namelijk de leugenachtige  veronderstelling dat biomassa verbranding CO2 neutraal zou zijn.

Omdat de biomassa-centrales meer CO2 uitstoten dan kolen en we daarom de klimaatopwarming juist versnellen in plaats van afzwakken. 

– Omdat nergens in het plan de luchtvervuiling door het verbranden van biomassa wordt benoemd. Mensen woonachtig nabij biomassacentrales krijgen gezondheidsproblemen zoals astma, bronchitis, hoofdpijn, duizeligheid en uiteindelijk kanker. Kort geleden is in onderzoek ook een verband met dementie gelegd. Wetenschappelijke studies hebben de hoge risico’s van de overstap op grootschalige biomassa aangetoond (RIVM waarschuwt voor biomassa: ‘het kan de gezondheid schaden’” 9 mei 2018 Trouw)

– Omdat we de ernstige gevolgen al hebben kunnen zien in onze bossen, parken, straten en tuinen, vanwege de winst uit opbrengst stimulans of de versnelde oogst van ons stedelijk bos. De wethouder meneer van Keulen ontkent dat het groenbeheer nadelig wordt beïnvloed door de nieuwe honger naar biomassa, maar dit kan makkelijk weerlegd worden door de rapporten van de gemeentes zelf.

Een voorbeeld vanuit Groningen

Sinds 2013 hanteert de gemeente Groningen nieuw beleid voor gebruik van biomassa, wat heeft geleid tot een radicale wijziging in strategie voor het snoeien en kappen van bomen. In het gemeentelijke beleidsdocument “Benutting biomassa in de gemeente Groningen” zijn ses zorgwekkende veranderingen te lezen. Ik citeer:

  1. “Bij ander groenbeheer: Voorzichtig experimenteren met asset based management en de passende communicatie en juridische afstemming; Intensiever beheer van landschapselementen met hoge plantdichtheid”.

  2. “Niet minimaliseren, maar maximaliseren: extra snoei en intensiever beheer kunnen bij houtige opstanden de opbrengsten verhogen en meer dynamiek geven in het stedelijk landschap”.

  3. “Niet alle bomen hoeven monumentaal te worden: Het optimale oogsttijdstip is doorgaans eerder dan de maximale leeftijd van een boom. Veel stedelijke bomen komen al op vrij jonge leeftijd vrijwel tot stilstand, de jaarlijkse aangroei is beperkt. Dit komt de aantrekkelijkheid van de boom niet ten goed. Deze oudere bomen vereisen extra aandacht vanwege veiligheid, overlast en boomgezondheid.

  4. “Vanuit het oogpunt van biomassa opbrengst, C02 vastlegging en kostenreductie ZOU HET OOGSTTIJDSTIP (kappen of vergaand terugsnoeien) DAAROM VERVROEGD MOETEN WORDEN”.

  5. “Het oogsten van bomen ligt soms erg gevoelig bij de omwonenden. Intensieve voorlichting, educatie en communicatie zijn nodig om het nut en het doel van de handelingen over te brengen. De juridische aspecten (bv. de kapvergunning) van een veranderend beheer behoeven nader onderzoek”.

  6. “Overigens mag niet worden vergeten dat het kappen of rooien en vervolgens herplanten van bomen in de stedelijke omgeving meer kost dan de houtopbrengst oplevert” (benutting biomassa 2012).

Deze intensive methodes hebben al geleid tot ontbossing van gehele straten. Deze perverse prikkels hebben semi-private ondernemingen zoals Prorail, Prolander, landschapsbeheer en vooral Staatsbosbeheer gestimuleerd om steeds grotere hoeveelheid bomen te oogsten om de absurde percentages voorschreven door dit plan te halen. Dit wordt beschreven in het plan “Vol Ambitie.”

Volgens het plan moet in 2020 20% van alle zogenaamd duurzame energie uit biomassa komen. Tegen 2035 moet 36% van alle energie uit biomassa komen. In 2050, bijna de helft.

Hoeveel gezonde bomen, hele bossen, houtopslag en takken moeten hiervoor geoogst worden in slechts 15 jaar?

Het Dingebos te Uithuizen, juli 2107. Foto: Blogwachter

Een voorbeeld: Kardinge

De gemeente verzamelt gemiddeld ongeveer 4000 ton hout in 1 jaar (“Benutting biomassa”). Kardinge bevestigde dat ongeveer 400 ton hout ‘afval’ van wat de stad jaarlijks verzamelt in deze ene instelling wordt verbruikt en dat hiermee de jaarlijkse behoefte aan energie nog niet eens voor de helft wordt gedekt (brief van de gemeente naar BRG). De conclusie ligt voor de hand, biomassa zal nooit een realistische bron van duurzame energie kunnen zijn.

Het verjongingsbeleid van Staatsbosbeheer van ons stedelijk bos voor biomassa betekent een onmiddellijk verlies aan biodiversiteit en alle milieutechnische voordelen welke oudere bomen en volwassen bossen opleveren.

Met andere woorden, deze plan levert al hitte eilanden, afwateringsproblemen en verstenen van steden en buurten. Dit is de reden dat we makkelijk 2000 handtekeningen in één maand hebben kunnen verzamelen om een staakt-het-kappen in te lassen tot een beter plan bedacht kan worden.

Dit plan is bedacht door aandeelhouders en investeerders om de energiecentrales overeind te houden door de kolenindustrie te vervangen met een andere industrie, namelijk hout (subsidies). De consequenties van de grootschalige biomassa-industrie zijn nog nadeliger voor ons dan de  kolen- en gasindustrie.

Grote hoeveelheden hectares aan oerbos in de VS en Canada zijn al opgeofferd om aan de nieuwe eisen te voldoen, betaald met Europese subsidies.

En onze Groningse bossen zijn drastisch afgenomen door deze coalitie van groene investeerders, van Staatsbosbeheer tot RWE, tot de chemieindustrie tot VHT tot de federatie particulier grondbezit, Prorail, Prolander, Avantium, Probos, VBNE (Vereniging Bos en Natuur Eigenaren), Staatsbosbeheer, VVNH (Vereniging van Nederlandse Houtondernemingen), en het Ministerie van Economische Zaken in samenwerking met andere organisaties waarvan er te veel zijn om ze hier allemaal op te noemen (zoals Natuur en Milieu en Groningen Seaports, Erfgoed, Ruimtelijke kwaliteit en Landschap (ERL), en Landschapsbeheer).

Stop met dit rampzalige plan. Het is noch goed voor ons, noch voor jullie, noch voor de generaties die na ons komen. Onze bomen zijn van levensbelang. U en ik en alle andere aandeelhouders zitten uiteindelijk aan dezelfde kant: de kant zonder zuurstof, zonder verse lucht, zonder schaduw, en zonder dieren.

Dit plan is niets anders dan een versnelling van de klimaatopwarming en stijging van de zeespiegel.

Stakeholder lijst

  • SBB (Staatsbosbeheer)
  • RWE
  • VHT
  • Federatie Particulier Grondbezit
  • Prorail
  • Prolander
  • Avantium
  • Probos
  • VBNE (Vereniging Bos en Natuur Eigenaren)
  • VVNH (Vereniging van Nederlandse Houtondernemingen)
  • het Ministerie van Economische Zaken
  • Wageningen Environmental Research
  • Groningen Seaports
  • Erfgoed, Ruimtelijke kwaliteit en Landschap (ERL)
  • Landschaps beheer
  • Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE+) in 2017


KNAW: “Het verbranden van hout in elektriciteitscentrales…draagt niet of nauwelijks bij aan besparing van CO2-uitstoot. Daarom zijn ze niet geschikt als middel voor de transitie naar een duurzame energievoorziening” (KNAW Visiedocument biobrandstof en hout als energiebronnen: effect op uitstoot van broieikasgassen).

Gresco: “Het krediet voor 2017 is nog niet volledig besteed. De belangrijkste oorzaak is dat projecten complexer blijken dan verwacht. Een voorbeeld is de beoogde biomassacentrale aan de Duinkerkenstraat. Het bleek bijvoorbeeld niet haalbaar om de noodzakelijke hoeveelheid biomassa van de vereiste kwaliteit in de eigen gemeente te vergaren en de exploitatie kosten van een dergelijke ketel vallen hoger uit dan verwacht” (Gresco Jaarplan 2018).

Vol Ambitie: “Door de relatie tussen de Biobased Economy en duurzame energie te versterken, hebben we ervoor gezorgd dat meer biomassa‐initiatieven doorgingen. Een daarvan is de pijpleiding voor stoom uit hout van Eneco. Verder ontwikkelen Staatsbosbeheer, RWE, Avantium en Groningen Seaports aan de ontwikkeling van bioraffinage in de Eems‐Delta” (“Vol ambitie – op weg naar transitie” Provincie Groningen p. 20).

Vol Ambitie: “Biomassa levert nu de grootste bijdrage aan duurzame energie in de provincie. We ondersteunen lokale energie‐initiatieven, omdat deze essentieel zijn voor de energie‐transitie op de lange termijn en omdat ze bijdragen aan draagvlak” (“Vol ambitie – op weg naar transitie” Provincie Groningen p. 9).

Probos: “Op 5 maart 2013 is tijdens een bijeenkomst op Kasteel Groeneveld het Houtconvenant ondertekend. In dit convenant hebben partijen uit de bos-, hout-, natuur-, milieu- en energiesector afspraken gemaakt om te komen tot een grotere oogst van houtige biomassa in Nederland” (“Biomassapotentieel: NBLH-sector in 2020 en 2050”).

Ecofys: “Uit een studie door Alterra WUR/Probos blijkt dat de jaarlijkse houtoogst in Nederland duurzaam is te verhogen met 20-25%, zodat de oogst van hout uit Nederlandse bossen zou verhogen van jaarlijks 0,6 miljoen ton tot 0.9 miljoen ton. Voor de Europese Unie kan in de orde van 100 miljoen ton extra kan worden geoogst uit bestaand bos zonder de totale houtvoorraad op lange termijn aan te tasten” (“Beschikbaarheid houtige biomassa voor energie in Nederland” Ecofys 2017).

Ecofys: “Naast het gebruiken van het onbenut aanbod van rondhout (inclusief dunningshout) en primaire residuen wijzen de meeste studies ook op het onbenutte aanbod van afvalhout, secundaire residuen en landschapshout” (“Beschikbaarheid houtige biomassa voor energie in Nederland” Ecofys 2017).

Ecofys: “In het Energieakkoord werd in 2014 afgesproken om de hoeveelheid biomassa bijstook in kolencentrales te verhogen tot 25 PJ energieproductie in 2023, waarvoor ongeveer 3,5 miljoen ton houtpellets nodig zijn” (“Beschikbaarheid houtige biomassa voor energie in Nederland” Ecofys 2017 p. 1)

Ecofys: “De Nederlandse houtoogst is circa 0,6 miljoen ton per jaar en Alterra WUR/Probos stelt dat er potentieel is voor 0,3 miljoen ton extra per jaar” (“Beschikbaarheid houtige biomassa voor energie in Nederland” Ecofys 2017 p. 21). Dus ,9 miljoen ton of 900.000 miljoen ton uit Nederland.


“Actieplan bos en hout: een nieuwe productiemarkt opzetten om onze klimaat doelen te bereiken” (Probos 2017)

“Advies voor Groencompensatie – Toespraak voor Beheer en Verkeer.” Bomenridders Groningen. 13 April 2017:

Arets, Eric. “Ook in Nederland vindt Ontbossing plaats.” Nature Today. Wageningen Environmental Research (Alterra).   “Alles bij elkaar komen we tot de conclusie dat tussen 2013 en 2017 de Nederlandse bosoppervlakte netto met zo’n 5400 hectare is afgenomen, dat is gemiddeld 1350 hectare per jaar,” zegt bosbouwkundig onderzoeker Eric Arets van Wageningen Environmental Research (Alterra).

“Beleidsregels APVG-vellen van een houtopstand” (groen compensatie regels):

“Benutting biomassastromen uit gemeentelijk groenbeheer.” Brief van B en W Groningen College. 24 mei 2012:

“Bladgoud: Groningen boombeheer evaluatie 2014-2017” (Gemeente Groningen 2018)

Bos als Brandstof. Zembla: Documentaire  (22 maart 2017)

Dijk, Thomas van. 2017. “Ontbost Nederland inderdaad even snel als het Amazongebied?”. Volkskrant (29 sept 2017).

“Evaluatie boombeheer 2013.” Gemeente Groningen:

“Europe 2020 Indicators: Climate and Energy.” 2017. Euostat – Statistics Explained:

“Inleiding Biomassa” (Federatie Particuliere Gronbezit 2017)

“Kerngegevens bos en hout in Nederland” (Probos 2014)

“Massale bomenkap bedreigt ons bos” (Dagblad van het Noorden, april 2018)

“Mededeling van het voornemen aan het bevoegd gezag in het kader van de m.e.r. procedure voor de verhoging van het aandeel biomassa in de RWE Eemshavencentrale in opdracht van RWE Eemshaven Holding II B.V.” brief geschreven door de Gemeente Groningen, juli 2017.

“Probos: Biomassapotentieel – NBLH-sector in 2020 en 2050” (Martijn Boosten & Jan Oldenburger Wageningen, mei 2014)

“RIVM Waarschuwt voor biomassa: Het kan de gezondheid dreigen” (Frank Steven Trouw 9 mei 2018)

Schelhaas, Mart-Jan, Eric Arets en Henk Kramer. “Het Nederlandse Bos als Bron van Co2.” (Wageningen Environmental Research) Vakblad Natuur Bos Landschap. September 2017.

Topping and lion’s tailing are forbidden“, National Arborist Association, official website.

“Vol Ambitie – op weg naar transitie, energie transitie provincie Groningen – de tussenstand 2016-2019” (Provincie Groningen 2018)

“Waarom Biomassa een groter klimaatkiller is dan steenkool” (Emiel Woutersen, Daphné Dupont-Nivet en Frank Straver, 22 november 2017 Trouw)


Staatsbosbeheer wil gigantische hoeveelheden essen in Oldambt en op Hogeland kappen tegen advies van deskundigen in.

We zijn sprakeloos. Dit kan toch niet waar zijn?
Onderzoekers van Wageningen University & Research adviseren terughoudendheid bij het kappen en snoeien van essen die zijn aangetast door essentaksterfte. En wat doet Staatsbosbeheer in de provincie Groningen?

“Nog ongeveer 300 hectare – bijna 700 voetbalvelden – essenbos wordt de komende jaren gekapt op terreinen van Staatsbosbeheer in de provincie Groningen. Veel van de essen die nog worden geveld, staan in het Oldambt en op het Hogeland.”
“De bomen hebben de ziekte essentaksterfte en dreigen takken te verliezen of om te vallen. ,,Dat kan risico’s opleveren voor mensen die in de buurt wonen of er langs fietsen of wandelen’’, zegt boswachter Annet de Jong. ,,Dat willen we niet en daarom moeten ze weg.’’”

Dat Staatsbosbeheer langs de fiets- en wandelpaden in wil grijpen vanwege veiligheid is te begrijpen, maar dat men nu hele bossen wil kappen is onthutsend.
Het lijkt er op dat de overheid en bedrijven in Nederland elk argument aangrijpen om massaal bomen te kappen om via de biomassacentrales aan het klimaatakkoord van Parijs te voldoen.  Dankzij de fabel dat energie uit biomassa CO2 neutraal zou zijn, en dankzij de miljarden aan subsidie die aan de biomassa-industrie in Nederland worden verstrekt houden we straks geen boom meer over.

Commissievergadering Provinciehuis wo 20 juni – biomassa

Woensdag 20 juni stond er een uiterst belangrijke vergadering bij de Provincie Groningen op de agenda, waarbij het thema energietransitie werd behandeld. De Bomenridders hebben ingesproken over het onderwerp biomassa. Als je onze berichten een beetje volgt op FB weet je hoe belangrijk het is voor het behoud van bomen en bos in de provincie om deze – bij velen nog als duurzaam bekend staande – manier van energie opwekken aan de kaak te stellen, en een halt toe te roepen. Verschillende andere provincies hebben zich inmiddels al duidelijk uitgesproken tegen biomassa als energiebron vanwege de desastreuze gevolgen voor de bomen en het landschap in hun provincie, en voor de bossen in o.a. Canada en het zuiden van de VS die daarvoor op grote schaal gekapt worden. De Bomenridders zullen proberen onze Statenleden hiervan ook bewust te maken. 

Grootschalige bomenkap in Bedumerbos, okt 2017

RWE Centrale in de Eemshaven die van kolen naar biomassa overstapt en daar zo on-ge-loof-lijk veel hout voor nodig heeft, dat ze het behalve uit de provincie, ook uit Canada en het zuiden van de VS haalt met grote schepen. Hele bossen – vooral oude bomen – worden gekapt om in luttele minuten in de ovens van deze centrale te worden verbrand. 


Bomenridders Groningen organiseren een 4-delige cursus “Bomenridder” in 2018

man embracing tree

Beste bomenknuffelaars, beterweters, groen activisten, boombeschermers, Bomenridders in spe of van het verleden, spijtoptanten van bomenhak-en sloopbedrijven, boomkwekers niet te verwarren met boomkikkers of boomdeskundigen van overheden..

Zaterdag 9 juni gaan we van start met de eerste bijeenkomst van de cursus Bomenridder en er zijn nog een paar plekjes vrij. Bij interesse kun je je nog aanmelden door een mail te sturen naar

Data: 4 dagdelen in 2018/2019
Deel 1 – 9 juni 2018 10:00-14:00
Deel 2 – 8 sept 2018 10:00-14:00
Deel 3 – 8 dec 2018 10:00-14:00
Deel 4 – 9 maart 2019 10:00-14:00

Kosten: per deelnemer 100 euro voor alle 4 cursussen
Bij gebrek aan geld: gratis tegen ruilen van energie of een dienst voor Bomenridders

Waar: Humanitas (A-kerhof ZZ, no. 22)

Opzet van cursussen:
10:00-10:15 Opening met koffie
10:15-12:00 Onderwerp 1 (2,3,4)
12:00-12:45 lunch
12:45-14:00 rondleiding bomen in de stad/of in een wijk

Hoe wordt u Bomenridder?

Doel: kennisoverdracht en brede oriëntatie over bomen en (stedelijke) bossen. Kennis delen over de samenhang van systemen in natuur op het land en in de bebouwde omgeving. Stevige inleidingen bieden met mensen die hun sporen verdiend hebben in beheer en behoud, acties om bomen te planten en te behouden. Discussie met ecologen met ervaring.
Boomkwekers en bomenkappers komen aan het woord. Alsook ambtenaren die kap-, sloop- en omgevingsvergunningen maken en laten uitvoeren en gewetensbezwaarde ambtenaren die het fout zien gaan met het vergunningencircus en misleiding van burgers en niet respecteren van bomen.

Thema’s zoals: boomrecht, biomassa, groen compenseren, het verdienmodel van Staatsbosbeheer, het planten van bomen door landschapsbeheer en het oogsten van bomen door Staatsbosbeheer en Prolander komt ook aan de orde.

Bezwaar maken: leren effectief acties en procedures te volgen, met oog op leren van ambtelijke en bestuurlijke / juridische dwaalwegen.

Wie kunnen deelnemen: een ieder die van mening is dat bomen waardevol zijn voor zichzelf, de natuur, mens en dier. Dat bomen een wereld op zichzelf zijn en van grote waarde zijn voor ons allen inclusief alle dieren en organismen.

Een schaamteloos verzoek

– Een schaamteloos verzoek –


Het is een kwalificatie die geldt voor veel beleid dat in onze maatschappij gevoerd wordt. Het gaat dan om beleid dat ten goede komt van enkelen en ten koste gaat van velen. Als gevolg van schaamteloos beleid wordt onze wereld verdeeld in ‘sterkeren’ en ‘zwakkeren’. Heel veel, héél héél veel verliezers staan letterlijk tegenover heel weinig, héél héél weinig winnaars.

Bomen zijn verliezers

Wie kent niet het gevoel van rust, van bewondering, van nederigheid, dat ons overkomt als we tegenover een majestueuze boom staan, of omringd worden door bomen in een bos. Een reusachtige beuk of eik, en de lichtheid van de berk waarvan je de blaadjes zacht hoort ritselen in de wind…

En toch blijken onze bomen verliezers. Ze zijn zwak en kwetsbaar, want we kappen ze op grote schaal, soms zelfs met het argument dat we ‘natuur’ willen creëren. Natuur zonder bomen. Het is een bizarre gedachte.

De kroon van de boom als boventoon

Bomenridders Groningen vinden dat natuur zonder bomen niet bestaat en dat ook in een stad de boventoon letterlijk groen kan zijn. Met boventoon bedoelen we dan het groen van de boomkruinen, niet het grijs van het beton. Dit betekent helaas voor nu dat we strijd moeten leveren, harde strijd tegen kap die overal vaak zomaar plaatsvindt. Het is niet dat we deze  strijd graag leveren, maar zolang het vizier van de overheid gesloten is en staat op kap, is strijd tegen kap, maar dan met open vizier, helaas de enige weg.

Maar wat wij als Bomenridders eigenlijk willen is iets anders: wij willen een stad, een provincie, een land, een maatschappij, die bomen als maatstaf neemt bij het meten van haar rijkdom. Bomen zijn leven, en leven zijn wij, mensen. Ons leven wordt waardevoller als we vogeltjes horen zingen die net als wij verkoeling zoeken in het gebladerte van een boom. Hoe groener onze omgeving hoe rijker zijn wij.

En eigenlijk werkt het al zo bij ons mensen, want hoe meer geld we hebben hoe groter en groener ons huis en onze tuin moet zijn. Grote groene tuinen staan voor rijkdom, groen staat voor rijkdom, als particulier tellen we er graag geld voor neer. En iedereen kent de grote parken in onze wereldsteden, Hyde Park, Central Park, Bois de Bologne, El Retiro… In feite zijn bomen al een vorm van geld, alleen in onze maatschappij

zien we dat niet terug.

Bomen moeten verbinden niet splijten

Het ideaal van de Bomenridders is dat bomen ons mensen met elkaar verbinden en niet onze sociale relaties in de weg staan, zoals nu het geval is. Bomen zijn ‘splijtzwammen’ geworden in onze samenleving omdat economie en leven, korte en lange termijn, heel raar, op gespannen voet staan met elkaar. Onze maatschappij wil oogsten niet zaaien. Terwijl we allemaal bomen nodig hebben, elke keer als we ademhalen, staan we vaak recht tegenover elkaar als het om kap en aanplant gaat. Maar mensen zijn deel van de natuur, net als bomen. Onze maatschappij moet weer onderdeel worden van diezelfde natuur. Onze liefde voor bomen is onze liefde voor onze medemens, en moet daarom weer een plaats kunnen krijgen in onze maatschappij. Wij moeten weer leren zaaien voor volgende generaties, want zaaien gaat voor het oogsten uit. Zo getuige ook het vaak aangehaalde Griekse spreekwoord: “Society grows great when old men (people) plant trees whose shadow they know they shall never sit in.” Oude mensen die zorgen voor de jeugd en de toekomst. Wie vindt dat nou geen mooi beeld?

Bomen centraal in elk beleid

In elk plan, elk project, zouden wat ons betreft de bomen eerst moeten worden ingepland, en dan pas het eigenlijke project. Niet America First, maar Trees first! Er zijn beroemde architecten geweest die op deze manier dachten en we zijn ervan overtuigd dat de creativiteit van de architecten en projectleiders tot grote hoogten zou stijgen als Bomen Eerst! een voorwaarde was. We zouden heel verrassende ontwerpen tegemoet kunnen zien, ontwerpen die meer lijken op hoe de natuur groeit, minder rechte lijnen, minder rechttoe rechtaan, meer hoekjes en inkijkjes, meer spontaniteit, meer verrassing… En meer vrolijk gefluit van vogeltjes, en ’s nachts, als we slapen, het onhoorbare gesuis van vleermuizen.

Voor nu: prioritijd aan bomen!

Voor de korte termijn is ons doel: geef bomen prioritijd, op welke manier dan ook. Prioritijd is: prioriteit en tijd om te groeien! Kap bomen niet, ‘Kappen met kappen’, maar plant ze, en laat ze vooral ook groot worden! Want elke grote boom is ook ooit klein geweest!

Deze boom was ook ooit klein! (Herkomst foto helaas onbekend)

Steun, like, doneer

Wij willen de stem zijn waarmee de Groninger bevolking spreekt als het om haar bomen gaat. Daarom is ons schaamteloos verzoek, we zijn er open over: steun ons! Like ons op Facebook, doneer een klein bedrag, of een iets groter bedrag, maar maakt u het vooral niet te gek, of: doe met ons mee! Met uw like en uw donatie draagt u rechtstreeks bij aan ons gezamenlijke succes!

Bomenridders Groningen zijn een mix van Don Quichottes en Sancho Panza’s, van idealisten en pragmatici. biodivers dus, en het werkt!

Wilt u doneren? Dit zijn onze gegevens:

NL89TRIO0338439099, tnv. Stichting Bomenridders Groningen.



Teken de petitie

Gemeente en Provincie Groningen: Kappen met kappen. Stop de #ontgroening van Groningen

Gemeente en Provincie Groningen: Kappen met kappen. Stop de #ontgroening van Groningen

Beste bomenliefhebbers uit Groningen!
Klik op onderstaande link om de petitie te tekenen als je – net als veel andere inwoners van Groningen – vindt dat er een einde moet komen aan de grootschalige bomenkap die plaatsvindt in stad en Provincie Groningen. De kap van bomen zal in de toekomst alleen maar toenemen om op te stoken in de biomassacentrales als wij er niet tegen in opstand komen..